Motyw Holokaustu - Motyw Holokaustu w muzyce

Arnold Sch├Ânberg, kantata na g┼éos recytuj─ůcy, ch├│r i orkiestr─Ö wed┼éug relacji naocznego ┼Ťwiadka, Ocala┼éy z Warszawy op. 46

Kr├│tki, siedmiominutowy utw├│r w zamy┼Ťle kompozytora mia┼é symbolizowa─ç krzyk do ca┼éej ludzko┼Ťci o zachowanie pami─Öci o Holokau┼Ťcie. Groz─Ö recytowanego tekstu Sch├Ânberg ilustruje za pomoc─ů techniki dwunastod┼║wi─Ökowej (dodekafonia), jak i j─Özyka tonalnego (system dur-moll). Opowie┼Ť─ç ┼Ťwiadka przedstawia wstrz─ůsaj─ůcy obraz masowej egzekucji ┼╗yd├│w w getcie warszawskim po upadku powstania (1943 r.). Rozbrzmiewa ona na tle odg┼éos├│w zgie┼éku bitwy, huku wal─ůcych si─Ö wraz z mieszka┼äcami dom├│w, gwizd├│w i komend feldfebla wykrzykiwanych w j─Özyku niemieckim, p┼éaczu i j─Öku bitych oraz oboj─Ötnego liczenia skazanych na ┼Ťmier─ç w komorze gazowej. Utw├│r ko┼äczy tradycyjny ┼Ťpiew Szema Izrael ┼╗yd├│w, symbolizuj─ůcy ┼╝a┼éobn─ů modlitw─Ö krocz─ůcych na ┼Ťmier─ç.

 

Houk Holocaust sł. Maleo, muz. Extra Houk (płyta Extra Pan)

Tytu┼é piosenki Holocaust (dos┼éownie „ca┼éopalenie”) jest angielskim odpowiednikiem s┼éowa „szoah”, okre┼Ťlaj─ůcego masow─ů zag┼éad─Ö ┼╗yd├│w europejskich w czasie II wojny ┼Ťwiatowej. Tekst nawi─ůzuje do nazistowskiej eksterminacji, aby wskaza─ç jej wsp├│┼éczesny odpowiednik – aborcj─Ö. ┼Ümier─ç nienarodzonych pozornie u┼éatwia ┼╝ycie: pozwala zachowa─ç m┼éodo┼Ť─ç, urod─Ö (pi─Ökna cera), u┼éatwia rozw├│j kariery i rozwi─ůzuje problemy. Masowe wyst─Öpowanie tego zjawiska rozszerza poj─Öcie Auschwitz na ca┼éy ┼Ťwiat. ┼Ümier─ç milion├│w nienarodzonych obci─ů┼╝a wsp├│┼éczesne spo┼éecze┼ästwo, kt├│re nie czuje si─Ö za to zjawisko odpowiedzialne. Ratunkiem dla ludzko┼Ťci jest zwrot ku Bogu, co symbolizuje g├│ra Syjon – g├│ra mi┼éosierdzia, pojednania i oczyszczenia z grzech├│w.

 

Inne przykłady muzyczne

  • Krzysztof Penderecki Brygada ┼Ťmierci (zacieranie ┼Ťlad├│w zbrodni)
  • Tadeusz Baird Pasa┼╝erka (muzyka filmowa, wspomnienie obozowego koszmaru)
  • Edward Sielicki Szit Tachunim (Psalmy b┼éagalne) (ho┼éd ofiarom getta warszawskiego)
  • Zbigniew Bujarski Kinoth zadedykowany „Pami─Öci ┼╝ydowskiego pokolenia unicestwionych” (ho┼éd ofiarom Holokaustu)
  • Steve Reich Different Trains (Odmienne poci─ůgi) (reminiscencje w podr├│┼╝y poci─ůgiem do Nowego Jorku i do Auschwitz)
  • Wojciech Kilar Korczak (muzyka filmowa, m─Öcze┼äska ┼Ťmier─ç Janusza Korczaka i jego podopiecznych)
  • Wojciech Kilar Pianista (muzyka filmowa, ocalenie ┼╝ydowskiego artysty)
  • muz. Zbigniew Turski, s┼é. H. Keniger Shadow (Cie┼ä) (obraz wyniszczonego g┼éodem wi─Ö┼║nia Auschwitz)
  • muz. Stanis┼éaw Wiechowicz, s┼é. Jerzy Ficowski List do Marc Chagalla (┼Ťmier─ç ma┼éej ┼╗yd├│wki, R├│┼╝y Gold)
  • muz. Marta Ptaszy┼äska, s┼é. L.W. Hedley Holocaust Memorial Cantata (ho┼éd ofiarom Holokaustu)

 

Autor: