Motyw mądrości w malarstwie

Bartolomé Bermejo Święty Dominik de Silos

W gÄ…szczu dekoracyjnych szczegółów widzimy postać opata. WÅ›ród bogatej dekoracji jego twarz wydaje siÄ™ wyjÄ…tkowo intrygujÄ…ca – spoglÄ…da na nas badawczo jakby czytaÅ‚ w duszy. Opat jest Å›wiadom arcybogatego otoczenia, jest również Å›wiadom wÅ‚adzy, jakÄ… sprawuje. OtaczajÄ… go personifikacje cnót – z lewej mÄ™stwo i sprawiedliwość, z prawej opanowanie i umiarkowanie. CzÅ‚owiek powÅ›ciÄ…gliwy, mÄ…dry i stateczny, Å›wiadom swojej misji i powoÅ‚ania jest bohaterem tego niezwykÅ‚ego obrazu.

 

Agnolo Bronzino Dama z pieskiem

JeÅ›li oczy sÄ… odzwierciedleniem ludzkiego wnÄ™trza to sportretowana dama byÅ‚a z pewnoÅ›ciÄ… wspaniaÅ‚Ä… istotÄ…. SiedzÄ…ca kobieta z pieskiem na kolanach patrzy na artystÄ™ z życzliwoÅ›ciÄ…. Jej bogaty strój nie dominuje nad szlachetnymi rysami twarzy. Kobieta jest dumna z tego, kim jest, ale nie próżna, raczej Å›wiadoma swojej wartoÅ›ci. Leżące książki za krzesÅ‚em sugerujÄ… nam, że jest kobietÄ… inteligentnÄ…. Spokój, Å‚agodność, Å›wiadomość siebie i ciekawość Å›wiata – to po mistrzowsku namalowane cechy piÄ™knej i mÄ…drej damy.

 

Inne przykłady malarskie:

• Mistrz Teodoryk ÅšwiÄ™ty Hieronim (zanurzony w lekturze mężczyzna)
• Joos Van Gent Portret Solona (mÄ…drość prawodawcy ateÅ„skiego)
• Dieric Bouts Ostatnia wieczerza (Chrystus jako mistrz i mÄ™drzec dla apostołów)
• Quentin Massys Bankier z żonÄ…, Portret kanonika (mÄ…drość jako mÄ™ska odpowiedzialność)
• Laurent de la Hyre Alegoria gramatyki (personifikacja inteligencji)
• Joseph Wright Eksperyment z pompÄ… próżniowÄ… (mÄ…drość naukowców)
• Jean-Auguste Ingres Pani Moitessier (silna i zdecydowana kobieta)
• Thomas Eakins Klinika Grossa (naukowiec w trakcie wykÅ‚adu)
• William Blake Bóg stwarzajÄ…cy wszechÅ›wiat (Bóg jako mÄ™drzec operujÄ…cy cyrklem)
• Nicolas Poussin SÄ…d Salomona (król we wÅ‚adczej, zdecydowanej porze rozsÄ…dza spór o dziecko; obserwujÄ…cy go sÄ… peÅ‚ni uznania dla niego)