Motyw emigrcaji w malarstwie

Teofil Kwiatkowski Polonez Chopina РBal w H̫telu Lambert

Hôtel Lambert powstaÅ‚ w 1831 roku. ByÅ‚ obozem konserwatywno-liberalnym dziaÅ‚ajÄ…cym na emigracji po powstaniu listopadowym. Na jego czele staÅ‚ książę Adam Czartoryski, a do jego czÅ‚onków należeli bogaci przedstawiciele Wielkiej Emigracji, m.in.: W. Zamoyski, L. Bystrzonowski, S. Barzykowski. Obraz ma wymowÄ™ symbolicznÄ… – prawa i lewa część przedstawiajÄ… współczesność, natomiast część Å›rodkowa przedstawia przeszÅ‚ość. Po lewej stronie obserwujemy grupÄ™ Hôtelu Lambert, której przewodzi Adam Czartoryski (zmierza w stronÄ™ przeszÅ‚oÅ›ci). Na Å›rodku obrazu zauważyc możemy rycerza – to Zawisza Czarny. Po prawej zaÅ› widzimy Fryderyka Chopina, który gra, a także Adama Mickiewicza czy George Sand.

 

Walenty Wańkowicz Mickiewicz na Judahu skale

Obraz powstał w latach 1827-28 i jest ilustracją do wiersza Ajudah, jednego z Sonetów krymskich Adama Mickiewicza. Poeta ten został skazany na przymusową emigrację (zsyłka) po procesie dotyczącym udziału w tajnych stowarzyszeniach. Zamyślony twórca opiera się o skalę. Okryty jest burką krymskich górali. Połowę obrazu stanowi ciemność, z której poeta jakby się wyłania. Jednak za skłębionymi chmurami prześwituje błękit i promienie zachodzącego słońca. Dostrzegamy także spokojną o zmierzchu taflę Morza Czarnego. Wzrok poety utkwiony jest właśnie w tę stronę (co sugeruje i treść wiersza).

Inne przykłady:

• Marc Chagall W drodze (wyobrażenie Å»yda, który nie ma swego miejsca, ma oddawać odczucia malarzy, który emigrowaÅ‚ z Rosji sowieckiej), Samotność (melancholijny tuÅ‚acz)
• Giovanni Battista Tiepolo Odpoczynek podczas ucieczki do Egiptu (Å›wiÄ™ta rodzina zmuszona do emigracji)
• Ford Madox Brown Pożegnanie Anglii (mÅ‚oda para zmuszona do emigracji z powodu ubóstwa)
• Jan Bruegel Na skraju lasu lub Ucieczka do Egiptu (Å›wiÄ™ta rodzina zmuszona do emigracji)
• Adam Elsheimer Ucieczka do Egiptu (przymusowa emigracja Å›wiÄ™tej rodziny do Egiptu)